Ngữ pháp: Phỏng đoán & Điều kiện (12과)
A-(으)ㄴ 모양이다, V-는 모양이다, N인 모양이다
Ý nghĩa:
Dùng khi dựa vào căn cứ nào đó mà phỏng đoán tình huống đang xảy ra.
Cấu trúc:
- Gắn vào gốc tính từ, gốc động từ, danh từ.
| Loại | Không có phụ âm cuối (받침 X) | Có phụ âm cuối (받침 O) |
|---|---|---|
| Tính từ | 크다 → 큰 모양이다 | 덥다 → 더운 모양이다 |
| Động từ | 가다 → 가는 모양이다 | 듣다 → 듣는 모양이다 |
| Danh từ | 휴가 → 휴가인 모양이다 | 학생 → 학생인 모양이다 |
| '-(으)ㄴ/는 모양이다' | '-(으)ㄴ가/나 보다' | '-(으)ㄴ/는 것 같다' |
|---|---|---|
| Hơi trang trọng hơn, phù hợp tình huống trang trọng, bài viết (vd: 사장님께서 조금 늦으시는 모양입니다. 잠시만 더 기다려 주시기 바랍니다.) | Phù hợp khi nói, ít trang trọng (vd: 스티븐이 학교에 안 온 걸 보니 집에서 자고 있나 봐요.) | Thể hiện suy nghĩ, ý kiến của mình cũng được (vd: 날씨가 많이 따뜻해진 것 같아요.) |
| Chỉ phỏng đoán gián tiếp, không dùng cho trải nghiệm trực tiếp (vd: (신발만 보고) '발이 큰 모양이에요.' (O) / (발만 보고) '발이 큰 모양이에요.' (X)) | Chỉ phỏng đoán gián tiếp (vd: (신발만 보고) '발이 큰가 봐요.' (O) / (발만 보고) '발이 큰가 봐요.' (X)) | Cả trực tiếp lẫn gián tiếp (vd: (신발만 보고) '발이 큰 것 같아요.' (O) / (발만 보고) '발이 큰 것 같아요.' (O)) |
Cách dùng:
Phỏng đoán có căn cứ ('có vẻ...').
📌 Lưu ý:
- Động từ kết hợp được cả hiện tại, quá khứ, tương lai (vd: (우산을 쓰고 가는 사람들을 보고) 지금 비가 오는 모양이에요. / (비에 젖은 땅을 보고) 어젯밤에 비가 온 모양이에요. / (흐린 하늘을 보고) 이따가 비가 올 모양이에요.).
- Không dùng để nói sự thật mình trực tiếp trải nghiệm (vd: 저 식당 앞에는 항상 사람들이 줄을 서 있어요. 음식이 정말 맛있는 모양이에요. (O) / 새로 문을 연 식당에서 밥을 먹었는데 맛있는 모양이에요. (X)).
💡 Ví dụ:
- 아이가 우는 걸 보니 배가 많이 고픈 모양이에요. (Thấy bé khóc, có vẻ đói lắm.)
- 민수 씨가 집에 오자마자 자는 걸 보니 많이 피곤한 모양이에요. (Minsu về là ngủ ngay, có vẻ mệt lắm.)
- 백화점에 사람이 많네요. 오늘부터 세일을 하는 모양이에요. (Trung tâm đông người nhỉ. Có vẻ từ hôm nay sale.)
- 동생이 조용하네요. 방에서 책을 읽는 모양이에요. (Em im lặng nhỉ. Có vẻ đang đọc sách trong phòng.)
- 밖이 시끄럽네요. 쉬는 시간인 모양이에요. (Bên ngoài ồn nhỉ. Có vẻ đang giờ giải lao.)
- 점심시간인 모양이에요. 사무실이 조용하네요. (Có vẻ đang giờ ăn trưa. Văn phòng im lặng nhỉ.)
- 지금 비가 오는 모양이에요. (Hình như bây giờ trời đang mưa.)
- 어젯밤에 비가 온 모양이에요. (Hình như đêm qua trời đã mưa.)
A/V-아야/어야, N이어야/여야
Ý nghĩa:
Dùng khi thể hiện hành vi, trạng thái ở vế trước là điều kiện bắt buộc để trở thành tình huống ở vế sau.
Cấu trúc:
- Gắn vào gốc tính từ, gốc động từ, danh từ.
| ㅏ, ㅗ | 하다 | ㅓ, ㅜ, ㅡ, ㅣ… |
|---|---|---|
| 싸다 → 싸야 | 조용하다 → 조용해야 | 멀다 → 멀어야 |
| 오다 → 와야 | 운동하다 → 운동해야 | 먹다 → 먹어야 |
| Không có phụ âm cuối (받침 X) | Có phụ âm cuối (받침 O) |
|---|---|
| 휴가 → 휴가어야 | 학생 → 학생이어야 |
Cách dùng:
Điều kiện bắt buộc ('phải... mới...').
📌 Lưu ý:
- Danh từ dùng dạng '-(이)라야' cũng được (vd: 이 학교 학생이라야 도서관에서 책을 빌릴 수 있어요.).
- Sau '-아야/어야' không dùng câu mệnh lệnh, thỉnh dụ (vd: 커피를 마셔야 일을 시작할 수 있어요. (O) / 커피를 마셔야 일을 시작하세요. (X)).
- Thêm '만' để nhấn mạnh: '-아야만/어야만' (vd: 운동을 해야만 건강을 지킬 수 있다.).
💡 Ví dụ:
- 내일 날씨가 좋아야 보름달을 볼 수 있을 텐데요. (Ngày mai thời tiết phải đẹp mới ngắm được trăng rằm.)
- 음식이 맵지 않아야 아이들이 먹을 수 있을 거예요. (Đồ ăn phải không cay thì trẻ con mới ăn được.)
- 오늘 이 보고서를 다 써야 내일 회의에 참석할 수 있어요. (Hôm nay phải viết xong báo cáo thì mai mới dự họp được.)
- 불고기는 채소와 같이 먹어야 맛있고 건강에도 좋아요. (Bulgogi phải ăn cùng rau mới ngon và tốt cho sức khỏe.)
- 키가 120cm 이상이어야 이 놀이 기구를 탈 수 있어요. (Cao từ 120cm trở lên mới chơi được trò này.)
- 이 학교 학생이라야 도서관에서 책을 빌릴 수 있어요. (Phải là học sinh trường này mới mượn được sách thư viện.)
- 운동을 해야만 건강을 지킬 수 있다. (Phải tập thể dục mới giữ được sức khỏe.)
- 커피를 마셔야 일을 시작할 수 있어요. (Phải uống cà phê mới bắt đầu làm việc được.)